Libiąż – miasto woj. małopolskim, w powiecie chrzanowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Libiąż. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. katowickiego.
Według danych z 31 grudnia 2004, miasto miało 17 671 mieszkańców. Położone w sąsiedztwie miast: Jaworzno, Chrzanów, Oświęcim, Chełmek.
Libiąż jest miastem przemysłowym. Na jego terenie znajdują się m.in. Kopalnia Węgla Kamiennego "Janina", fabryka okien i profili PCW "Thermoplast" a także fabryka kostki brukowej "Libet".
Gmina Libiąż jest gminą miejsko-wiejską. W jej skład wchodzą:
* miasto Libiąż (17,6 tys. mieszkańców)
* sołectwa: Żarki (3,7 tys. mieszkańców) i Gromiec (1,6 tys. mieszkańców).
Historia
* 1243 – pierwsza wzmianka na temat Libiąża – w "Kronikach" Jana Długosza wspomniano przekazanie wsi Libiąż Wielki i Libiąż Mały klasztorowi benedyktynek w Staniątkach przez dotychczasowych właścicieli wsi należących do rodu Gryfitów (będących równocześnie fundatorami klasztoru),
* 1735 – ufundowanie przez hrabiego Wielopolskiego parafii rzymskokatolickiej pw. Przemienienia Pańskiego w Libiążu Wielkim
* 1795 – pod zaborem austriackim,
* 1809-1815 – w Księstwie Warszawskim, potem w Rzeczypospolitej Krakowskiej, a od 1846 ponownie w Austrii,
* 1904 – rozpoczęcie budowy kopalni Janina (początek eksploatacji – 1907),
* druga dekada XX w. – szybki rozwój Libiąża Wielkiego i Małego, budowa szkoły, poczty i telegrafu
* 1956 – połączenie dwóch osad górniczych Libiąż Mały i Libiąż Wielki,
* 1956 – osada otrzymuje status osiedla,
* 1969 – prawa miejskie
Miejsca warte odwiedzenia
* Staraniem władz miasta w ostatnim czasie otwarto kilka nowych parków.
o Główny park libiąski " Park Młodości" znajduje się przy alei Jana Pawła II. W parku tym znajduje się wspaniały zegar wodny, który nie wskazuje żadnej godziny. Również tu znajduje się pomnik Jana Pawła II pobłogosławiony przez Metropolitę Krakowskiego Stanisława Kardynała Dziwisza.
o Pozostałe parki umieszczone są przy ulicy Górniczej (tu pomnik Skarbnika), na Placu Zwycięstwa (pomnik Janiny - dziewczyny której imieniem została nazwana kopalnia węgla kamiennego - główna żywicielka mieszkańców Libiąza) oraz park przy ulicy Chrzanowskiej.
Pomniki
* Pomnik "Poległym za Wolność i Lud" przy ulicy 1-go Maja w Libiążu
* Pomnik "Wdzięczności dla Armii Radzieckiej" przy Placu Zwycięstwa - w ostatnich latach zrzucono czerwoną gwiazdę ze szczytu cokołu
* Pomnik upamietniajacy miejsce obozu jeńców radzieckich przy ulicy Armii Krajowej (przy stacji PKP)
* Pomnik na miejscu obozu koncentracyjnego "Janinagrube" na Obieżowej
* Pomnik "Partyzantów" - ma miejscu leśnego bunkra partyzantów zgrupowania Al w lesie pod Kroczymiechem
* Pomnik Odsieczy Wiedeńskiej przy szkole podstawowej nr 1 przy ulicy Szkolnej
* Pomnik Tadeusza Kościuszki obok LCK przy ulicy Górniczej
* Pomnik Papieża Jana Pawła II w Parku Młodości
* Pomnik Gwarka - dobrego, opiekuńczego ducha kopalnianych podziemi - w parku przy ulicy Górniczej
* Pomnik Janiny - dziewczyny, której imie nosi Libiąska kopalnia
* Pomnik "Krzyż na Lipiu" - pomnik z okazji 25 lecia pontyfikatu Jana Pawła II, ufundowany przez wiernych parafii p.w. Przemienienia Pańskiego
Rekreacja
* Kino - w Libiążu działa "Ale Kino". Znajduje się ono przu ulicy Górniczej. Seanse odbywają się głownie w weekendy.
* Libiąskie Centrum Kultury - przy ulicy Górniczej, w budynku tym znajduje sie sala kinowo - teatralna, sala baletowa, mniejsza sala, siłownia, kafejka internetowa.
* Parki - zostały opisane powyżej
* Ośrodek sportowo rekreacyjny im. Solidarności 1980 - znajduje się przy ulicy Marszałka Józefa Piłsudskiego. W kompleksie tym jest stadion GKS Janina, basen letni, pozostałości po kawiarnia "Kombajn", boiska do gry.
* Plac słoneczny utworzony w centrum miasta, niedaleko Parku Młodości, cyklicznie odbywają się tu obchodni "Dni Libiąża" oraz inne imprezy okolicznościowe.
* Zrekultywowana hałda odpadów pokopalnianych przy ulicy Krakowskiej
* Biblioteka publiczna - przy ulicy górniczej - otwarta od 12 do 19
Koscioły i związki wyznaniowe
* Kościół rzymsko - katolicki p.w. Przemienienia Pańskiego - ul. Oswięcimska 81
* Kościół rzymsko - katolicki p.w. św. Barbary - ul. Ks. Pieli
* Kościół polsko - katolicki p.w. Matki Bożej Nieustającej Pomocy wybudowany na początku lat 60 XX wieku przez polonie amerykańską. Jest to wotum dla twórcy Kościoła polsko - katolickiego - a pochodzącego z pobliskich Żarek. Jest to kościół jednonawowy.
* Dom Zakonny Sióstr Służebniczek NMP - przy ulicy Oświęcimskiej
* Sala Królewstwa świadków Jehowy przy ulicy Rouvroy
Zabytki
* młyn wodny w Żarkach (z roku 1834 - obecnie niszczejący bez właściej opieki i konserwacji)
* neogotycki kościół Przemienienia Pańskiego (ostatni projekt Teodora Talowskiego, w ołtarzu głównym obraz Walerego Eliasza-Radzikowskiego)
* zabytkowy układ wsi - ulicówki (Libiąż Wielki)
* zabytkowy cmentarz parafialny przy ul. Oświęcimskiej
źródło: Wikipedia, tekst na licencji GNU/FDL
|